درز انبساط در ساختمان

اکثرا در عناصر ساختمان ها پس از تمام کار از اثر نادیده گرفتن توصیه های انجنیری در هنگام تطبیق پروژه درز ایجاد میگردند و برای آزمایش این گونه درز ها باید چنین عمل کرد در بالای درز کاغذ را سرش نموده و روی آن تاریخ را نوشته کار همان ناحیه متوقف گردد . اگر کاغذ پس از یک ماه پاره شد بدانید که آن ساحه به چالش روبرو میگردد باید تدابیر در مورد گرفته شود و اگر در زمان معینه درز بزرگ نشد قابل تشویش نیست . همچو درزها از اثر بلند بودن ph آب ایجاد میگردد . برای وقایعه این گونه درز ها باید ساحه درز شده به گونه دندانه اره تخریب گردد و دوباره مصالحه ساختمانی پرکاری و ترمیم گردد .
درزتغیرشکل : تعمیرات به کمک درزهای تغیر شکل به بلاک های جداگانه دسته بندی میگردند . این درز ها به منظور کاهش کمیت نیروهای که از اثر تغیرات حرارت ویا تفاوت ارتفاع و یا تاثیر لرزش زمین لرزه در عناصر ساختمان بوجود میاید انتخاب می نمایم .
- فاصله بین درزهای حراراتی در عناصر آهن کانکریتی فابریکه ای 72 متر گرفته می شود .
- درزهای تغیر در تعمیرات یک منزله و چندین منزله بواسطه ستون های جوره ویا به کمک چوکات های جوره ای کرکاس که به دو طرف درز قرار می گیرند تشکیل می شوند و در تعمیرات که دارای دیوارهای وزن بردار باشند بواسطه دو دیوار جوره ای ایجاد می شود .
درزهای نشست : در تعمیرات که دارای ارتفاع مختلف باشد یعنی یک تعمیر دارای چند ارتفاع باشد این درز ها الی قاعده تهداب امتداد می یابد و تهداب را به دو حصه تقسیم می گردد .
درز های ضد زلزله : این درز ها در تعمیرات مدنظر گرفته می میشوند که در ساحات امکان زمین لرزه ساخته میشوند . درزهای ضد زلزله را در پلان های پیچیده تعمیر بیش بینی می نمایند طوریکه هر قسمت پلان را توسط درزهای ضد زلزله به مستطیل ها یا مربعات از هم دیگر جدا می نمایند .
آب

آب که برای مخلوط کانکریت استفاده می شود باید دارای خواص های ذیل باشد:
- از هر گونه روغنیات پاک باشد .
- از مرکبات مضره اسید ها ، تیزاب ها سلفات ها پاک باشد .
- از گل لای ومواد عضوی پاک باشد.
- آب قابل نوشیدن باشد .
آب که برای مخلوط نمودن کانکریت استفاده می شود باید مطابق مارک کانکریت و نورم لا یحه مواد ساختمانی برابر باشد.
آب برای مخلوط کا نکریت :
آب که برای مخلوط کانکریت استفاده میگردد باید دارای خواص های ذیل باشد :
- از هر گونه روغنیات پاک باشد .
- از مرکبات مضره اسید ها ِ تیزاب ها سلفات ها پاک باشد .
- از گل لای ومواد عضوی پاک باشد .
- آب قابل نوشیدن باشد .
سیخ گول

سیخها باید خالی از نواقص بوده نمونه ها پیش از استفاده مورد آزمایش لابراتواری قرار داده شوند و نیز در هنگام استفاده سیخها از زنگ پاک باشند . گاهی مقدار سیخ گول در ساختمان ها از جنس فیصدی حجم کانکریت محاسبه میگردد و سیخ گول در عناصر ساختمانی مطابق دیزاین نقشه استعمال میگردد . سیخ های خوب دارای طول و قطر ثابت بوده رنگ روشن و اگر رخدار باشد رخ های آن برجسته برآمده و منظم به مشاهده میرسد سیخ که دارای این کیفیت نباشد مقاومت آن ضعیف است .
خشت

خشت مناسب انتقال و بالا نمودن آن در داش ، ذخیره نمودن به آسانی صورت گرفته و وزن خشت نباید از سه کیلو گرام بیشتر باشد . ابعادخشت در هر کشور نظر به کاربرد ساختمانی متفاوت میباشد . خشت خوب باید بدون مواد مضره و دارای سطح هموار و رنگ یکسان باشد شکل خشت منظم بوده خطوط کنار خشت موازی ، مساوی و مستقیم باشد ، کنج های خشت دارای زاویه قایمه بوده درز و شگاف نداشته باشد . در هنگام پخت حرارت منظم داده شده باشد وقتی که با هم کوبیده شود صدای آهنین داشته البته این اوصاف در خشت درجه اول و خوب پخته شده به خوبی دیده میشود .
خشت درجه اول باید دارای مقاومت کمتر از (140kg/cm2 ) بوده و بیشتر از 20 فیصد وزن خود ، آب را جذب نمی کند هنگامیکه در آب سرد برای 24 ساعت گذاشته شود . خشت نظر به نوع کار و مشخصات آن در ساختمان ها استعمال میشوند ، به گونه مثال خشت درجه اول باید در دیوار های وزن بردار استفاده گردد .
از یک شخصی با وزن 70 – 60 کیلوگرام بخواهید تا بالای خشت قسمی بایستد ، اگر خشت بشکند ، به این معنی است که خشت ناتوان است و مقدار کافی گل راس در ترکیب آن وجود ندارد .
خشت را تااندازه سر بلند نموده و انرا به زمین پرتاپ نموده اگر خشت میده شد دارای کیفیت خوب نیست .
دو خشت را در دست گرفته به هم بزنید از اثر ضربه باید آواز زنگ را بدهد در غیر از آن دارای کیفیت خوب نمی باشد .
از طرف شب چند تا خشت را در یک ظرف آب گذاشته اگر خشت ها در ظرف منحل شد خشت دارای کیفیت خوب نمی باشد .
خشت در کارخانه ها به گونه و اندازه مختلف ساخته شده در آزمایش مقاومت در روی موازی خشت توسط سائیدن صاف میگردد . پس در حرارت اطاق برای 24 ساعت به داخل ظرف زیر آب میگردد با تکمیل این وقت از آب کشیده میشود ، سطح که مارک فابریکه دارد با مصالح سمنت پوشانیده شده هموار میگردد این نمونه برای 24 ساعت مرطوب نگهداری گردیده بعد برای سه روز تحت آب گردیده سپس از آب کشیده شده پاک میگردد .
کنترول افقی یا عمودی بودن دیوار ها:
در خشتکاری بسیار ساده و معمولی میتوان افقی و یا عمودی بودن دیوار ها را آزمایش کرد . جهت آزمایش عمودی بودن دیوار از شاقول و جهت عمودی بودن یا بیک سطح بودن دیوار ها از پایپ لیفل استفاده میکنند .
تمام دیوار ها باید از کنج تا کنج به یک سطح اعمار شوند جهت امتحان نمودن از Pipe level ویا انداز نمودن توسط متر استفاده شود .
در دیوار های سنگی بخاطر راست بودن دیوار از بسته نمودن رجه به دو طرف دیوار استفاده گردد .
کانکریت
برای دریافت حد محکمیت و مقاومت در برابر اوضاع جوی ساختمان یک قالب چوبی به ابعاد 15*15*30 سانتیمتر آماده و کانکریت انداخته شود و این نمونه گذاشته شود تا خشک گردد و همچنان همه روزه در هنگام کانکریت ریزی از هر پروسه کانکریتریزی یک نمونه همین گونه آماده گردد و در زیر درجه حرارت که همان ساختمان است خشتک گردد .
برای آزمایش این همه نمونه ها را داخل آب گذاشته تا که آب را یخ بزند سپس یخ آب گردد به ترتیب این عملیه را چند بار تکرا ر نموده و هر مرحله را حساب گرفته تا زمانیکه نمونه ها تخریب گردند . هر عملیه انجام شده زمان یک سال را افاده میدارد ، استعمال زیاد آب در کانکریت از حد مجاز باعث کم شدن مقاومت کانکریت میگردد . همیشه باید مخلوط کانکریت در ساحه ساختمان مطابق جدول دیزاین و اگریگیت آن آماده گردند .
سنگ

آزمایش مقاومت سنگ در برابر دوران یخبندی دریافت میگردد . نمونه سنگ در یخ تحت -120C در مدت 24 ساعت نگهداری گردیده پس از بیرون کردن در گرمی عادی گذاشته شده تغیرات در سطح سنگ دیده میشود ، در صورتیکه تغیرات قابل ملاحظه در سطح سنگ مشاهده نگردد قابلیت دوام آنها ثابت میگردد . سنگ کوهی نسبت به دریایی مناسب دارای سطوح خوب ، قابلیت چکش و جذب شیره مصالحه میباشد خوش نما میگردد اگر از سنگ دریائی استفاده گردد چهار دور آن شکستانده شده و سطوح لشم آن از بین برود .
در روی یک پارچه سنگ چند قطره آب بریزد صدای جذب آب شنیده میشود و اگر سنگ چونه دار باشد می جوشد و ورم میکند و همچنان یک پارچه سنگ را در ستل آب شفاف انداخته پس از یک مدت زمان اگر رنگ آب تغیر خورد و یا غبار از سنگ بوجود آمد ضعیف بوده قابلیت استفاده را ندارد . سنگ تعمیراتی خوب اساسأ مقاوم سخت و با دوام بوده در برابر تاثیرات جوی مقاومت ، قابلیت برداشت فشار و تحمل سایش را داشته ، متراکم و خوش رنگ میباشد خصوصأ برای رویه کاری تیزاب و دود آنرا متاثر نسازد . درزخوردگی ، خرابی و نرمی نداشته باشد و وزن مخصوصه سنگ از 2.5 کم نبوده و در 24 ساعت تحت آب بیش از 5 فیصد آن را جذب نکند ، قابلیت کار و یا شکل گیری داشته و در برابر آتش زود متأثر نگردد .
مصالحه

برای آزمایش درست تهیه شده مخلوط مصالحه یک مشت مخلوط را در کف دست گرفته ودست را بسته و فشار داده سپس دست را بازنموده اگر مخلوط یکجا بماند و از هم جدا نشد مخلوط درست حل شده است ، با بلند انداختن و چندین بار ملاق دادن مصالحه توسط دست نیز مارک سمنت مشخص میگردد . برای درست مخلوط نمودن مصالحه در مرحله نخست سمنت و دیگر مواد علاوه کننده را سه مرتبه باهم مخلوط کرده وبالای آن مطابق اگریکت آب انداخته شود مدتی گذاشته شود که آب بدون شورانیدن در تمام حصص مخلوط جابجا شده بعد از آن مورد استفاده قرار گیرد و گذاشته نشود که مخلوط مصالحه آماده شده زیاد شورانیده شود زیرا از کیفیت مصالحه میگاهد ، استفاده ماشین مخلوط کن در محلول مصالحه مفید میباشد . در محل که مصالحه تهیه میگردد باید پیش از آن روی زمین به قسم ( گونی ) کانکریت گردد .
ریگ

سوم حصه یک فلاکس شیشه ئی یا بوتل پلاستیکی را به ده حصه مساوی تقسیم نموده و قسمت تقسیم شده را ریگ انداخته نصف باقی را آب پر نموده و خوب شور داده که آب و ریگ کاملأ مشبوع گردد بعد از آن در یک جای آرام گذاشته شود پس از مدتی که ریگ کاملأ تهنشین گردید و آب صاف شد دیده میشود که ریگ در قسمت زیرین بوتل و علاوه گی های که در ریگ از قبیل گرد وخاک است دربالای ریگ تهنشین میگردد ، ریگ و خاک را مطابق اندازه های قبلی مطالعه نموده و فیصدی خاک در آن معلوم میشود . اگر فیصدی خاک از 5% زیاد شد پس این ریگ برای ساختمان کیفیت خوب نداشته و ممکن است عناصر ساختمان زود تخریب گردد چرا که موجودیت خاک اضافه ازنورم سبب کاهش چسپش ریگ و سمنت میگردد . درتهیه ریگ از محل طبیعی که ریگ دریافت میگردد باید به اندازه 10سانتی از روی ریگ مورد استفاده قرار نگیرد چراکه بالای آن ساحه شعاعات آفتاب تابیده بنابران ریگ کیفیت خود را از دست داده است و نیز در ساحه ساختمان ریگ آماده شده باید که در اطراف آن خشت ویا سنگ جهت جلوگیری از نشر آن شده تا که در روی ساحه ساختمان ضایع نگردد . وریک که در هوای آزاد ذخیره میگردد حداقل روز دو مرتبه بالای آن آبدهی صورت گرفته تا شعاعات آفتاب ذرات آنرا تخریب نکرده و خوبتر در مصالحه با سمنت چسپش داشته باشد .
مواد ریگ و جغل بذریعه سمنت و آب یک جسم جامد را تشکیل میدهد. البته در مصالحه کانکریت ریگ خالیگاه های جغل و سمنت خالیگاه های ریگ را به کمک آب پر میکند . به همین دلیل است که مقاومت کانکریت و وزن حجمی آن بلند میرود وحجم مواد پخته نظر به مواد خام کم میگردد . جغل باید از موجودیت مواد عضوی از قبیل میده های چوب ، ریشه درخت ، برگ و غیره پاک باشد .
ریگ باید پاک و بدون گرد وخاک بوده برای استقاده کارهای تعمیراتی بهتر است از ریگ دریایی استفاده گردد . ریگ که برای خشت کاری استعمال میشود نسبت به ریگ که برای سنگ کاری استعمال میشود میده تر باشد ، برای کارهای معمولی معماری (برای کانکریت ریزی قشر اولی پلستر کاری یا چتکه ) ریگ باید از غربال شماره (2) بگذرد . و برای کار های هنگاف و پلستر قشر دومی یا اولی باید از غربال شماره (1) بگذرد .
سمنت

یک کاسه را آب پرنموده و بالای آن سمنت انداخته شود ، اگر در روی آب بوقانه ها تشکیل شد و انفجار کرد و یا در هنگام شور دادن کف نمود سمنت مورد استفاده داشته تازه میباشد . اگر سمنت خاموش داخل آب گردید و کف نکرد معلوم میگردد که سمنت کیفیت خود را از دست داده است . مصالحه اگر در مدت 45 دقیقه استفاده نگردد بعد از این وقت باید 10% سمنت علاوه گردیده دوباره مخلوط گردد .
خریطه سمنت در قطارهای عمودی نباید از ده خریطه افزایش یابد زیرا وزن یک خریطه 50kg است در صورت که 500kg وزن بالای یک خریطه زیر فشار قرار گرفته کیفیت خود را از دست میدهد . سایزمنک یک خریطه سمنت (25*35*40) است و مطابق این اندازه در هر پروژه یک منک تهیه میگردد . سمنت باید در گدام یا مکان خشک ، خنک و بدون شعاع مستقیم آفتاب جاگزین گردد .
نگهداری سمنت :
سمنت در جای مناسب که خوب خشک و از نم نگهداری شود . سمنت بالای چوکات های چوبی که از سطح زمین به اندازه 5الی 10 سانتی متر فاصله داشته باشد گذاشته شود . ارتفاع ذخیزه های آن از 6 الی 10 خریط سمنت زیاد نگردد . هوای اطاق ها باید دومدار تهویه گردد . سمنت به مرور زمان مقاومت خود را از دست می دهید که به اساس تجربیات وتحقیقات فیصدی ضایعات سمنت در جدول ذیل گنجانیده شده است
|
فیصدی مقاومت |
مدت زمان |
|
%100 |
سمنت تازه |
|
%80 |
بعد از سه ماه |
|
%70 |
بعد از شش ماه |
|
%60 |
بعد از 12 ماه |
|
%50 |
بعد از 24 ماه |
باید متذکر شد که وزن یک بوری سمنت 50 کیلوگرام واندازه وحجم یک بوری مساوی است به: 40x35x25cm=0.035m3
کوالتی کنترول

برای آزمایش چگونگی مواد ساختمان در هنگام استفاده مورد آزمایش قرار گرفته وعلت اساسی شکست وتخریب تعمیرات نادیده گرفتن کوالتی کنترول است و همچنان دیزاین پروژه مهم بوده و حالت بحرانی و حدی در نظر گرفته میشود .
با کمال مَسرَت و افتخار؛